Febril Konvülziyon

Febril Konvülziyon

• 6 ay – 5 yaş arasında ateşe bağlı gelişen nöbet; intrakraniyal enfeksiyon veya başka bilinen nöbet nedeni olmaksızın
• Çocuklarda en sık konvülziyon tipi: prevalans %2–5
• Erkeklerde hafifçe daha sık
• Genetik yatkınlık güçlü; HHV-6 ve HHV-7, influenza, adenovirüs, RSV, CMV infeksiyonları sık tetikleyici; 1. derece aile öyküsü önemli risk faktörü
• Ateş eşiği: genellikle ≥38°C (birçok vakada >39°C); nöbetin mutlaka yüksek ateş döneminde olması gerekmez — ateş yükselirken de olabilir

Basit vs Kompleks Febril Konvülziyon

Basit (Simple) — %70–75

• Jeneralize tonik-klonik
• Süre <15 dakika
• 24 saat içinde tekrar yok
• Postictal dönem kısa (dakikalar)
• Nörolojik muayene normal

Kompleks (Complex) — %25–30

Aşağıdakilerden herhangi biri varsa kompleks:

• Fokal başlangıç veya
• Süre ≥15 dakika veya
• 24 saat içinde ≥2 kez tekrar
• Uzamış postictal dönem / Todd paralizisi

LP endikasyonları:

• Menenjit/ensefalit klinik bulgusu: ense sertliği, fontanel bombesi, peteşi, bilinç değişikliği
• <12 ay (özellikle <6 ay) — bu yaşta menenjit bulguları muayenede güvenilir değil
• 12–18 ay arası: bireysel değerlendirme
• Önceden antibiyotik almış çocuk
• Uzamış postictal bilinç değişikliği

Rutin LP gerekmez: >18 ay, tam aşılı, ilk basit FK, nörolojik muayene normal ise.

EEG

• Basit FK'da rutin EEG önerilmez — klinik değeri yok, epilepsiyi öngöremiyor
• Kompleks FK, nörolojik defisit veya atipik bulgular → EEG değerlendir

Görüntüleme

• Basit FK'da rutin kranial görüntüleme önerilmez
• Fokal nöbet, uzamış nöbet, postictal nörolojik defisit, kafa içi bası bulgusu → MRG tercih

Kan Tetkikleri

• Kan şekeri, elektrolitler, CBC → rutin değil; klinik şüphe varsa istenir (kusma/ishal → elektrolit, çok küçük yaş, uzamış nöbet)
• Ateş odağı araştırmak için BK/CRP yapılabilir

Akut Tedavi

İlk basamak — nöbet 5. dakikada hâlâ devam ediyorsa:

• Diazepam rektal 0.5 mg/kg (maks 20 mg) veya
• Midazolam intranazal/bukkal 0.2–0.5 mg/kg (maks 10 mg)

Febril status epileptikus (>30 dk veya 2 nöbet arası şuur açılmıyor): Status protokolünü uygula : [İlgili not:Status Epileptikus] notuna bakınız

• Antipiretikler ateşi düşürür ama FK tekrarını önlemez (plasebo kontrollü çalışmalar)
• Rutin profilaktik antikonvülzan önerilmez (yan etki profili > fayda)
• İstisnai durum: sık uzamış FK → aile ile tartışarak intermittent diazepam profilaksisi düşünülebilir

Tekrarlama Riski

İlk FK sonrası tekrar riski ortalama %30–35; risk faktörlerine göre değişir.

Risk arttıranlar:

• İlk FK yaşı <12 ay
• Düşük ateş eşiği (<39°C)
• Kısa ateş–nöbet aralığı (<1 saat)
• 1. derece FK aile öyküsü

Risk azaltanlar:

• İlk FK >18 ay
• Yüksek ateş eşiği

0 risk faktörü → tekrar %15 · 3–4 risk faktörü → tekrar %70

Tekrarlayan FK'ların %75'i ilk 1–2 yıl içinde olur.

Epilepsi Gelişme Riski

• Basit FK → epilepsi riski %1–2 (genel popülasyondan çok az fazla)

Risk arttıranlar:

• Kompleks FK (özellikle fokal)
• Anormal nörolojik muayene veya gelişim geriliği
• Epilepsi aile öyküsü

3 risk faktörü birden varsa → epilepsi riski %10'a kadar çıkabilir.