Febril Konvülziyon
Çocuklarda en sık konvülziyon tipi: prevalans %2–5
Erkeklerde hafifçe daha sık
Genetik yatkınlık güçlü; HHV-6 ve HHV-7, influenza, adenovirüs, RSV, CMV infeksiyonları sık tetikleyici; 1. derece aile öyküsü önemli risk faktörü
Ateş eşiği: genellikle ≥38°C (birçok vakada >39°C); nöbetin mutlaka yüksek ateş döneminde olması gerekmez — ateş yükselirken de olabilir
Basit vs Kompleks Febril Konvülziyon
Basit — %70–75
Jeneralize tonik-klonik
Süre <15 dakika
24 saat içinde tekrar yok
Postictal dönem kısa (dakikalar)
Nörolojik muayene normal
Kompleks — %25–30
Aşağıdakilerden herhangi biri varsa kompleks:
Fokal başlangıç veya
Süre ≥15 dakika veya
24 saat içinde ≥2 kez tekrar
Uzamış postictal dönem / Todd paralizisi
LP endikasyonları
Menenjit/ensefalit klinik bulgusu: ense sertliği, fontanel bombesi, peteşi, bilinç değişikliği
<12 ay (özellikle <6 ay) — bu yaşta menenjit bulguları muayenede güvenilir değil
12–18 ay arası: bireysel değerlendirme
Uzamış postiktal bilinç değişikliği
Rutin LP gerekmez: >18 ay, tam aşılı, ilk basit FK, nörolojik muayene normal ise.
Tetkikler
Basit FK'da rutin EEG önerilmez — klinik değeri yok, epilepsiyi öngöremiyor
Kompleks FK, nörolojik defisit veya atipik bulgular → EEG değerlendir
Basit FK'da rutin kranial görüntüleme önerilmez
Fokal nöbet, uzamış nöbet, postictal nörolojik defisit, kafa içi bası bulgusu → MRG tercih
Kan şekeri, elektrolitler, BK/CRP, CBC → rutin değil; klinik şüphe varsa istenir
Akut Tedavi
İlk basamak — nöbet 5. dakikada hâlâ devam ediyorsa:
Diazepam rektal 0.5 mg/kg (maks 20 mg) veya
Midazolam intranazal/bukkal 0.2–0.5 mg/kg (maks 10 mg)
Febril status epileptikus (>30 dk veya 2 nöbet arası şuur açılmıyor): Status protokolünü uygula [Status Epileptikus notuna bakınız]
Antipiretikler ateşi düşürür ama FK tekrarını önlemez (plasebo kontrollü çalışmalar)
Rutin profilaktik antikonvülzan önerilmez (yan etki profili > fayda)
İstisnai durum: sık uzamış FK → aile ile tartışarak intermittent diazepam profilaksisi düşünülebilir
İlk FK sonrası tekrar riski ortalama %30–35; risk faktörlerine göre değişir.
Risk arttıranlar:
- İlk FK yaşı <12 ay
- Düşük ateş eşiği (<39°C)
- Kısa ateş–nöbet aralığı (<1 saat)
- derece FK aile öyküsü
Risk azaltanlar:
- İlk FK >18 ay
- Yüksek ateş eşiği
0 risk faktörü → tekrar %15 · 3–4 risk faktörü → tekrar %70
Tekrarlayan FK'ların %75'i ilk 1–2 yıl içinde olur.
Epilepsi Gelişme Riski
Basit FK → epilepsi riski %1–2 (genel popülasyondan çok az fazla)
Risk arttıranlar:
Kompleks FK (özellikle fokal)
Anormal nörolojik muayene veya gelişim geriliği
Epilepsi aile öyküsü
3 risk faktörü birden varsa → epilepsi riski %10'a kadar çıkabilir.